Bitcoin op de balans
Als ondernemer kun je Bitcoin aanhouden als strategische reserve (treasury hold). De behandeling hangt af van je rechtsvorm:
1. In een BV (meest geschikt voor treasury)
- Balanspost: Wordt opgenomen als vlottend actief (of in sommige gevallen als financieel vast actief, afhankelijk van de intentie en houdperiode).
- Waardering: Op aanschafwaarde (kostprijs) of lagere marktwaarde op de balansdatum (conservatieve waardering volgens Nederlandse regels). Waardestijgingen worden niet tussentijds geboekt (geen herwaardering naar hogere marktwaarde).
- Belasting:
- Geen jaarlijkse belasting over ongerealiseerde winsten.
- Winst of verlies wordt pas belast bij realisatie (verkoop of omwisseling) via de vennootschapsbelasting(19% over de eerste €200.000, 25,8% daarboven).
- Boeking bij aankoop (voorbeeld):
- Debet: Bitcoin (vlottend actief)
- Credit: Bank / Kas
2. In een eenmanszaak of VOF
- Bitcoin wordt alleen ondernemingsvermogen als het past binnen de normale bedrijfsuitoefening (bijv. als reserve voor operationele doeleinden of omdat je overtollige middelen zakelijk inzet). Anders valt het vaak in box 3(privé).
- Als het zakelijk is: vergelijkbaar met BV → op balans als vlottend actief, waardering op kostprijs of lagere marktwaarde, winst bij verkoop in box 1.
Praktische aandachtspunten
- Administratie: Houd een aparte administratie bij met aankoopdata, hoeveelheden, kostprijzen, wallet-adressen en koersbronnen. Dit is cruciaal voor DAC8-rapportage (vanaf 2026 rapporteren exchanges automatisch transacties en saldi aan de Belastingdienst).
- Risico’s: Volatiliteit → de Belastingdienst kan extreme crypto-investeringen als “onzakelijk” bestempelen bij eenmanszaken (verliezen mogelijk niet aftrekbaar). In een BV is dit risico lager.
- Btw: Meestal vrijgesteld bij aan- en verkoop van Bitcoin als betaalmiddel.
- Overgang: Als je Bitcoin uit privé naar zakelijk (of omgekeerd) wilt brengen, kan dit fiscale gevolgen hebben (bijv. als vervreemding).
Tip: Voor een treasury-strategie is een BV vaak fiscaal en boekhoudkundig aantrekkelijker. Raadpleeg altijd een accountant of fiscalist voor jouw specifieke situatie, omdat de exacte etikettering (zakelijk vs. privé) maatwerk is en regels kunnen wijzigen.
Waardering. Omdat de bitcoins niet als ‘geld’ worden beschouwd, staan ze op uw balans niet bij de gebruikelijke liquide middelen, maar moet u ze opnemen als ‘overige vordering’ onder de ‘vlottende activa’. Dat kan een voordeel opleveren, want die activa waardeert u dan in uw fiscale balans op de historische kostprijs of lagere marktwaarde.
Koersstijging niet meteen belast. Een koersstijging betekent dan nog geen direct belastbare winst. U stelt de heffing daarover dus uit, totdat u die bitcoins weer omwisselt in ‘echt’ geld.
Koersdaling wel meteen aftrekbaar. Mocht de koers dalen, dan kunt u de bitcoins op balansdatum waarderen op de lagere waarde in het economisch verkeer en het ‘papieren’ verlies al direct in aftrek brengen op uw belastbare winst.
Omwisseling. Wisselt u in een stijgende markt niet alle bitcoins ineens om, dan kunt u bij de berekening van het belastbare resultaat van die transactie gebruikmaken van het last in, first out-stelsel. Met andere woorden: u berekent het gerealiseerde koersresultaat alsof u de meest recent aangeschafte bitcoins het eerst weer heeft verkocht.
Zoals we al besproken hebben in Ondernemers kan je bitcoin als ‘buitenlandse valuta’ aanhouden.